भारतीय स्वयंपाकघरात मसाले म्हणजे जेवणाचे जीवनसत्त्व आहेत. भाज्या असोत, डाळीचे पदार्थ असोत किंवा बिर्याणीसारखे खास पदार्थ असोत, योग्य मसाल्यांचा वापर जेवणाला साध्या ते असाधारण बनवतो. घरगुती मसाले केवळ ताजे आणि सुगंधित नसतात, तर त्यात कोणतीही भेसळ नसते, त्यामुळे ते बाजारातील मसाल्यांपेक्षा अधिक आरोग्यदायी आणि चवीने श्रीमंत असतात.
आजकाल अनेक मसाले सहज उपलब्ध असले तरी, घरच्या हाताने बनवलेले मसाले जेवणात खास चव आणि सुगंध आणतात. काही लोकप्रिय मसाल्यांमध्ये किचन किंग मसाला, बिर्याणी मसाला, पावभाजी मसाला, छोले मसाला आणि गरम मसाला येतात.
घरगुती मसाले बनवण्याची सोपी पद्धत:
-
किचन किंग मसाला: धणे, जिरे, काळी मिरी, लवंग, दालचिनी, वेलची, सुक्या लाल मिरच्या आणि थोडी हळद मंद आचेवर भाजून बारीक पावडर करा. भाज्या आणि ग्रेव्हीमध्ये वापरा.
-
बिर्याणी मसाला: तमालपत्र, दालचिनी, लवंगा, काळी मिरी, मोठी वेलची, लहान वेलची, बडीशेप, जावित्रीचे फुल भाजून बारीक पावडर करा. बिर्याणी, पुलाव आणि विशेष भाताच्या पदार्थात वापरा.
-
पावभाजी मसाला: धणे, जिरे, बडीशेप, काळी मिरी, सुक्या लाल मिरच्या, दालचिनी, लवंगा, आमचूर पावडर हलके भाजून बारीक पावडर करा. पावभाजी आणि स्नॅक्समध्ये स्वाद वाढतो.
-
छोले मसाला: धणे, जिरे, काळी मिरी, दालचिनी, लवंगा, डाळिंब दाणे, सुक्या लाल मिरच्या, कसुरी मेथी हलके भाजून बारीक करा. छोले किंवा चण्याची आमटीमध्ये वापरा.
-
गरम मसाला: दालचिनी, लवंगा, काळी मिरी, लहान वेलची, मोठी वेलची, तमालपत्र भाजून बारीक करा. प्रत्येक जेवणात चव वाढवते.
घरगुती मसाले वापरल्याने जेवणातील स्वाद अधिक रुचकर आणि ताजेतवाने राहतो. यामुळे स्वयंपाकघरात अनुभव आणि आरोग्य दोन्ही वाढतात.
