मोरींगा पावडर अर्थात शेवग्याच्या पानांची पावडर ही आजच्या काळात आरोग्यसंपन्न जीवनशैलीचा महत्त्वाचा घटक ठरत आहे. प्राचीन आयुर्वेदात ओळख असलेले हे नैसर्गिक औषध आधुनिक विज्ञानानेही ‘सुपरफूड’ म्हणून मान्य केले आहे. जीवनसत्त्वे A, C, E, कॅल्शियम, लोह, पोटॅशियम, प्रथिने आणि अँटिऑक्सिडंट्सने परिपूर्ण असलेली मोरींगा पावडर शरीरासाठी बहुआयामी लाभ देणारी ठरत आहे.
नियमित सेवनामुळे शरीराची रोगप्रतिकारक शक्ती वाढते. सर्दी, खोकला, संसर्ग यांपासून संरक्षण मिळते. मोरींगामधील अँटिऑक्सिडंट्स मुक्त रॅडिकल्स कमी करून पेशींना होणारे नुकसान रोखतात. जर्नल ऑफ फूड सायन्स अँड टेक्नॉलॉजीनुसार, मोरींगामध्ये अँटीमाइक्रोबियल आणि अँटीफंगल गुणधर्म असून ते नैसर्गिक इम्युनिटी बूस्टर म्हणून काम करते.
मधुमेहाच्या रुग्णांसाठीही मोरींगा पावडर उपयुक्त मानली जाते. नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ हेल्थच्या अभ्यासानुसार, मोरींगा रक्तातील साखरेची पातळी नियंत्रित ठेवण्यास मदत करते व इन्सुलिनची कार्यक्षमता सुधारते. त्यामुळे साखरेचे अचानक वाढणारे प्रमाण टाळता येते.
हृदयाच्या आरोग्यासाठी मोरींगा फायदेशीर ठरतो. यात असलेले आयसोथियोसायनेट्स हे घटक एलडीएल (वाईट कोलेस्ट्रॉल) कमी करण्यास मदत करतात. त्यामुळे रक्तदाब संतुलित राहतो आणि हृदयरोगाचा धोका कमी होतो, असे जागतिक आरोग्य संघटनेने (WHO)ही मान्य केले आहे.
पचनसंस्था मजबूत ठेवण्यासाठी मोरींगा उपयुक्त आहे. फायबरने समृद्ध असलेली ही पावडर बद्धकोष्ठता, गॅस आणि अपचन कमी करते. तसेच आतड्यांचे आरोग्य सुधारते. दाहक-विरोधी गुणधर्मांमुळे पोटातील अल्सरसारख्या समस्यांवरही लाभ होऊ शकतो.
मोरींगा पावडर हाडे आणि स्नायू मजबूत करते. कॅल्शियम व फॉस्फरस मुबलक प्रमाणात असल्याने हाडांची घनता वाढते, ऑस्टिओपोरोसिसचा धोका कमी होतो. महिलांसाठी ही पावडर विशेष लाभदायक असून ती हिमोग्लोबिन वाढवून अशक्तपणा कमी करते.
सौंदर्याच्या दृष्टीनेही मोरींगा महत्त्वाची ठरत आहे. व्हिटॅमिन A, E आणि अँटिऑक्सिडंट्समुळे त्वचा तेजस्वी होते, मुरुम, सुरकुत्या आणि बारीक रेषा कमी होतात. इंडियन जर्नल ऑफ डर्मेटोलॉजी*नुसार, मोरींगा त्वचेला प्रदूषण व अल्ट्राव्हायोलेट किरणांपासून संरक्षण देते. केसांसाठीही मोरींगा फायदेशीर असून प्रथिने, लोह आणि जस्त केसांची वाढ वाढवतात व गळती कमी करतात.
वजन कमी करण्यासाठी मोरींगा पावडर उपयुक्त ठरते. कमी कॅलरी आणि भरपूर पोषकद्रव्यांमुळे ती चयापचय वाढवते, चरबी जाळण्यास मदत करते आणि भूक नियंत्रित ठेवते. तसेच मोरींगा नैसर्गिक डिटॉक्सिफायरप्रमाणे काम करून यकृत स्वच्छ करते आणि शरीरातील विषारी घटक बाहेर टाकण्यास मदत करते. एकूणच, योग्य प्रमाणात आणि नियमित सेवन केल्यास मोरींगा पावडर शरीराला निरोगी, ऊर्जावान आणि रोगमुक्त ठेवण्यास महत्त्वाची भूमिका बजावत असल्याचे तज्ज्ञांचे मत आहे.