केळी हे रोजच्या आहारातील एक अत्यंत पोषक, सहज उपलब्ध आणि ऊर्जा देणारे फळ मानले जाते. अन्नानंतर केळी खाण्याची पारंपरिक सवय आजही आरोग्यासाठी उपयुक्त ठरत आहे. मात्र आता बाजारात केवळ पिवळी केळीच नव्हे, तर लाल केळींनीही जोरदार एंट्री घेतली असून, आरोग्यप्रेमींमध्ये त्यांची विशेष चर्चा सुरू आहे. मग पिवळी आणि लाल केळी यांच्यात फरक काय? आणि आरोग्यासाठी नेमकी कोणती केळी अधिक फायदेशीर?
पिवळ्या केळींमध्ये नैसर्गिक साखर, कार्बोहायड्रेट्स आणि फायबर मुबलक प्रमाणात असतात. त्यामुळे व्यायामाआधी, थकवा जाणवल्यास किंवा ऊर्जा कमी झाल्यास केळी त्वरित ताकद देतात. पचनक्रिया सुधारण्यासाठी, बद्धकोष्ठतेचा त्रास कमी करण्यासाठी आणि पोट निरोगी ठेवण्यासाठी पिवळी केळी उपयुक्त ठरतात. याशिवाय केळीतील पोटॅशियम रक्तदाब नियंत्रणात ठेवण्यास मदत करते आणि हृदयविकाराचा धोका कमी करते. ट्रिप्टोफॅनमुळे मनःस्थिती सुधारते, तणाव कमी होतो आणि महिलांना मासिक पाळीच्या काळात दिलासा मिळतो.
दुसरीकडे, लाल केळी आरोग्यदृष्टीने अधिक गुणकारी मानली जात आहेत. लाल केळींमध्ये फायबरचे प्रमाण अधिक असल्याने पचनसंस्थेला मोठा फायदा होतो. गॅस, अॅसिडिटी आणि बद्धकोष्ठतेचा त्रास असणाऱ्यांसाठी लाल केळी विशेष लाभदायक ठरतात. आतडे स्वच्छ ठेवण्यास आणि पाचनशक्ती वाढवण्यास लाल केळी मदत करतात. तसेच लाल केळी पोटॅशियमचा उत्कृष्ट स्रोत असल्याने उच्च रक्तदाब, हृदयविकार आणि स्ट्रोकचा धोका कमी करण्यास सहाय्यक ठरतात.
तज्ज्ञांच्या मते, दोन्ही प्रकारच्या केळी आरोग्यासाठी उपयुक्त असल्या तरी, आहारात विविधता ठेवणे अधिक फायदेशीर आहे. रोजच्या आहारात पिवळी केळी आणि गरजेनुसार लाल केळींचा समावेश केल्यास शरीराला ऊर्जा, पचनसुधारणा आणि हृदयाचे संरक्षण — हे तिन्ही लाभ मिळू शकतात. त्यामुळे आता केवळ चवीपुरते नाही, तर आरोग्याच्या दृष्टीनेही केळींच्या रंगाकडे लक्ष देणे काळाची गरज ठरत आहे.
